Kuzey Makedonya’da eyl\u00fcl ay\u0131nda ortalama net maa\u015f 45.466 denar olarak kaydedildi. A\u011fustos ay\u0131na g\u00f6re sadece 115 denar (y\u00fczde 0.3) art\u0131\u015f g\u00f6steren bu rakam, ge\u00e7en y\u0131l\u0131n ayn\u0131 ay\u0131na k\u0131yasla ise y\u00fczde 9.3’l\u00fck bir b\u00fcy\u00fcmeye i\u015faret ediyor. 2025’in ilk dokuz ay\u0131nda ise 2024’e k\u0131yasla maa\u015f art\u0131\u015f\u0131 yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 10 seviyesinde ger\u00e7ekle\u015fti. Ancak bu \u00e7ift haneli b\u00fcy\u00fcme oranlar\u0131, sendikalar\u0131n ger\u00e7ek hayattaki maliyet hesaplar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamaktan uzak g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n
Sendikalar\u0131n Asgari Ge\u00e7im Endeksi: 80.000 Denar<\/strong><\/p>\n Makedonya Sendikalar Birli\u011fi, d\u00f6rt ki\u015filik bir ailenin asgari ge\u00e7im maliyetini ayl\u0131k 65.173 denar olarak hesapl\u0131yor. E\u011fer hane kira \u00f6d\u00fcyorsa veya konut kredisi taksiti varsa, bu maliyet 80.000 denara kadar \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu durumda, ortalama bir maa\u015f, sendikalar\u0131n hesaplad\u0131\u011f\u0131 asgari ge\u00e7im maliyetinin \u00fc\u00e7te ikisini bile kar\u015f\u0131layam\u0131yor. Bir\u00e7ok ailede ise hane gelirini resmi olarak sadece bir ki\u015finin maa\u015f\u0131 olu\u015fturuyor.<\/p>\n Makedonya Sendikalar Birli\u011fi’nden \u0130van Pe\u015fevski, “Hayat, vatanda\u015flar ve i\u015f\u00e7iler i\u00e7in yine \u00e7ok pahal\u0131” uyar\u0131s\u0131nda bulunarak, ortalama maa\u015f\u0131n artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak asgari \u00fccretin bu y\u0131l mart ay\u0131ndan beri donduruldu\u011funu vurgulad\u0131. Sendikalar, en d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerin sistemdeki en b\u00fcy\u00fck sorun oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor ve asgari \u00fccretin 600 avroya (mevcut seviyenin neredeyse 200 avro \u00fczerine) \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 talep ediyor.<\/p>\n Sendikalar Protesto ve Grevleri G\u00fcndeme Getiriyor<\/strong><\/p>\n Sendikalar\u0131n mant\u0131\u011f\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sosyal ve politik mesaj da yat\u0131yor: E\u011fer bir ailenin hayat\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesi i\u00e7in 80.000 denar gerekiyorsa, mevcut asgari \u00fccret bu miktar\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 bile kar\u015f\u0131lam\u0131yor. Bu nedenle Makedonya Sendikalar Birli\u011fi, protesto ve grezleri g\u00fcndeme getirerek, i\u015f\u00e7ilerin verimlili\u011finin ald\u0131klar\u0131 maa\u015ftan daha y\u00fcksek oldu\u011funu ve bu fark\u0131n i\u015fverenlerin k\u00e2rlar\u0131na gitti\u011fini savunuyor.<\/p>\n “Karada\u011f Modeli” Tart\u0131\u015fmas\u0131<\/strong><\/p>\n Tart\u0131\u015fmalar\u0131 alevlendiren bir di\u011fer geli\u015fme ise Avrupa Cephesi milletvekilleri taraf\u0131ndan Meclis’e sunulan ve “Karada\u011f modeli” olarak adland\u0131r\u0131lan teklif oldu. Buna g\u00f6re, lise mezunlar\u0131 i\u00e7in 600 avro, y\u00fcksek\u00f6\u011frenim g\u00f6rm\u00fc\u015f \u00e7al\u0131\u015fanlar i\u00e7in ise 800 avro asgari \u00fccret \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Sendikalar i\u00e7in bu taleple uyumlu bir ad\u0131m olarak de\u011ferlendirilen teklif, bir grup ekonomist ve i\u015f d\u00fcnyas\u0131 temsilcisi taraf\u0131ndan ise ekonomik etkileri hesaplanmam\u0131\u015f “politik bir sinyal” olarak ele\u015ftiriliyor.<\/p>\n Ekonomistler “Ba\u011fl\u0131 Gemiler” Teorisine Dikkat \u00c7ekiyor<\/strong><\/p>\n Riskler konusunda uyar\u0131da bulunan ekonomistler, asgari \u00fccret ile ortalama maa\u015f aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi “birbirine ba\u011fl\u0131 gemiler” metaforuyla a\u00e7\u0131kl\u0131yor: Asgari \u00fccret ne kadar ortalama maa\u015fa ba\u011flan\u0131rsa, ikisi birbirini b\u00fcy\u00fcmeye zorluyor. Asgari \u00fccretteki her art\u0131\u015f ortalama maa\u015f\u0131 da yukar\u0131 \u00e7ekerken, ortalama maa\u015ftaki her art\u0131\u015f da yeni bir asgari \u00fccret zamm\u0131 i\u00e7in gerek\u00e7e haline geliyor. Ekonomistlere g\u00f6re b\u00f6yle bir sistemde maa\u015flar, verimlilik, enflasyon, GSY\u0130H b\u00fcy\u00fcmesi veya sekt\u00f6rel ger\u00e7eklerle ba\u011flant\u0131s\u0131z bir \u015fekilde “otomatik pilota” ba\u011flan\u0131yor.<\/p>\n Ekonomistlerin alternatifi ise daha net bir form\u00fcl: Asgari \u00fccretin, y\u00fcksek y\u00f6netici gelirlerinden ve iyi maa\u015fl\u0131 sekt\u00f6rlerden g\u00fc\u00e7l\u00fc \u015fekilde etkilenen “esnek” bir kategori olan ortalama maa\u015f yerine; enflasyon, verimlilik art\u0131\u015f\u0131 ve gayri safi yurti\u00e7i has\u0131la gibi ekonomik parametrelere ba\u011flanmas\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ekonomi<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6498,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[211,42,104,212,210],"class_list":["post-6497","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","tag-asgari-ucret","tag-bir","tag-ise","tag-maas","tag-sendikalar"],"views":39,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6497","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6497"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6497\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6499,"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6497\/revisions\/6499"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6498"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6497"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6497"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyorumeli.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6497"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}